آموزش های تصویری, تحلیل های چند متغیره

آموزش تصویری تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل مولفه های اصلی در spss

آموزش تحلیل عاملی اکتشافی
تحلیل عاملی به دو دسته کلی تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل عاملی تاییدی تقسیم می شود:

معمولا در تحقیقات اقتصادی و اجتماعی به دلیل ماهیت کار و مقیاس متغیرهای مورد سنجش، با حجم زیادی از متغیرها(گویه ها) روبرو هستیم. از طرفی، محقق برای تحلیل بهتر و دقیق تر داده ها و رسیدن به نتایجی علمی تر و در عین حال عملیاتی تر، به دنبال آن است که از یک طرف حجم داده ها را کاهش دهد و از طرف دیگر ساختار جدیدی را برای داده ها خود تشکیل دهد و بر اساس فضای مفهومی دیگری، غیر از آنچه خود در بخش چارچوب نظری در نظر گرفته است، به تحلیل داده ها و تفسیر نتایج بپردازد. به عبارتی، در اینجا، محقق درصدد آزمون انطباق بین سازه نظری و سازه تجربی می باشد.

هدف اصلی روش شناسی تحلیل عاملی اکتشافی(EFA)، بررسی ساختار موجود در داده‌های چند متغیره است. در این تحلیل متغیرهایی که همبستگی بالایی(چه مثبت و چه منفی) با هم دارند، احتمالا تحت تاثیر عامل های یکسانی هستند، اما متغیرهایی که نسبت به هم تقریبا همبستگی ندارند، از عامل های متفاوتی تاثیر می پذیرند. تحلیل عاملی اکتشافی تکنیک اماری است که برای برآورد عامل ها یا متغیرهای پنهان(مکنون) از یک طرف و کاهش تعداد زیادی متغیر به تعداد کمتری عامل از طرف دیگر به کار می رود. بنابراین روش تحلیل مولف های اصلی با این هدف بکار برده می شود که حتی المقدور از تعداد زیادی متغیر مشاهده شده، شمار معدودی عامل بیرون کشیده شود که هر یک از این عوامل از روی متغیرها و معنی آنها تفسیر می شوند.

در این تحلیل، درصددیم تا ساختار زیربنایی مجموعه نسبتا بزرگی از متغیر ها را کشف کنیم. پیش فرض اولیه محقق در این نوع تحلیل، آن است که هر متغیری ممکن است با هر عامل ارتباط داشته باشد. به عبارتی، محقق در این روش، هیچ تئوری اولیه ای ندارد و سعی می کند تا از بارهای عامل برای کشف ساختار عاملی داده ها استفاده کند.

دو هدف اصلی تحلیل عاملی اکتشافی عبارت است از:

  • 1) تعیین تعداد عامل های مشترک که بر مجموعه ای از متغیرها تاثیر می گذارند.
  • 2) تعیین شدت رابطه بین هر عامل و هر متغیر مشاهده شونده
در کنار دو هدف فوق، تحلیل عاملی اکتشافی کاربردهای رایج دیگری نیز دارد که می توان به موارد زیر اشاره کرد
  • تلخیص و کاهش تعداد زیادی از متغیرها به تعداد کوچک تری از عامل ها با هدف مدل سازی. به همین خاطر تحلیل عاملی اکتشافی با روش مدل سازی معادلات ساختاری پیوند خورده است. این روش، پرکاربرد ترین نوع تحلیل عاملی است که سعی شده است در این آموزش بطور کامل توضیح داده شود.
  • شناسایی ماهیت سازه های زیر بنایی مجموعه ای از متغیرها در یک حوزه مفهومی مشخص
  • تعیین اینکه کدام مجموعه ای از متغیرهای یک پرسشنامه با همدیگر ارتباط دارند.
  • نمایش بعد پذیری یک مقیاس سنجش. یعنی ساخت مقیاس هایی که به یک ویژگی خاص پاسخ می دهند.
  • تعیین این موضوع که زمانی که گروهی از متغیرها (یا گویه ها) را طبقه بندی می کنیم، چه ویژگی هایی بیش از بقیه از وزن و اهمیت بالایی برخوردار است.
  • تولید و نمایش نمرات عاملی که مقادیر سازه های زیربنایی را برای استفاده در سایر تحلیل ها نشان می دهد.

آموزش تصویری تحلیل عاملی اکتشافی و تحلیل مولفه های اصلی در نرم افزار SPSS

برای درک بهتر مفاهیم، یک مثال کاربردی در نرم افزار SPSS تحلیل خواهد شد. در مثال ذکر زیر 15 متغیر مشاهده شونده توسط 750 عدد پرسشنامه جمع اوری شده است. می خواهیم بدانیم این 15 متغیر به چند عامل کلی تر، قابل تقلیل است. برای شروع تحلیل عاملی مسیر زیر در SPSS را دنبال کنید:

Analyze >> Dimension Reduction >> Factor

در آموزش تحلیل عاملی اکتشافی مباحث زیر آمده است

  • تعریف تحلیل عاملی و انواع آن
  • فرق تحلیل عاملی اکتشافی با تحلیل عاملی تاییدی
  • کاربردهای تحلیل عاملی اکتشافی
  • متغیرهای پنهان یا مکنون(Latent Variable)
  • نحوه تعیین عامل ها
  • محاسبه ی بار های عاملی
  • مفهوم اشتراک و عدم اشتراک
  • مفهوم مقدار ویژه
  • حجم متغیرها در هر عامل
  • حجم نمونه در تحلیل عاملی
  • روش های استخراج عامل ها(Factor Extraction)
  • نحوه تنظیمات پنجره نرم افزار spss
  • تفسیر خروجی های نرم افزار spss
  • حل یک مثال کاربردی در نرم افزار spss
  • شناخت امکان انجام تحلیل عاملی بر روی‌داده‌ها
  • شاخص کفایت نمونه‌گیری کیزر-میر-اولکین (Kaiser-Meyer-Olkin)
  • آزمون کرویت بارتلت (Bartlett’s test of sphericity)
  • شناخت سهم مجموعه عامل‌ها در تبیین واریانس هر گویه
  • شناخت سهم هر عامل در تبیین مجموع واریانس تمامی گویه ها
  • روش های چرخش عامل ها
  • نحوه محاسبه همبستگی بین عامل ها
  • تفسیر نمودار Scree
  • دسته‌بندی گویه ها در عامل‌ها از روی بار عاملی
  • نام‌گذاری و تفسیر عامل‌ها

با مشاهده این آموزش قادر خواهید بود

  • برای همیشه نحوه انجام و تفسیر این آزمون را به کمک نرم افزار spss یاد بگیرید
  • این روش آماری را مطابق سرفصل ذکر شده به تنهایی توسط نرم افزار انجام دهید و خروجی ها را تفسیر کنید
  • علاوه بر نرم افزار، مبانی نظری روش، پیش فرض های لازم و نکات تجربی را به خوبی فرا می گیرید

یادگیری آزمون تحلیل عاملی اکتشافی برای مقاطع فوق لیسانس و دکتری ضروری است

این آموزش شامل 23 صفحه در قالب متن و عکس و ذکر جزئیات کاربردی و نکات تجربی است

نظرات

  1. علی گفت:

    آموزش خیلی جامعی هست واقعا کمکم کرد ممنونم.

  2. شیما گفت:

    کامل ترین آموزشی هست که تا حالا در مورد تحلیل عاملی دیدم هم مباحث تئوری و هم قسمت آموزش تصویری آن فوق العاده کاربردی است